سیری در کارنامهی بیضایی راوی سینمای راستین ایران در رشت
افزودن به علاقمندی ها
شما وارد سایت نشدهاید
هشتاد سالگی بهرام بیضایی راوی سینمای راستین ایران به همت گروه فرهنگی 'اکنون' با همکاری 'موسسه ی پژوهشی خرد جان جهان' با برنامه نمایش فیلم ، نمایشنامه خوانی و سیری در کارنامه استاد گرامی داشته می شود.
به گزارش هنر گیلان مسئول روابط عمومی گروه فرهنگی اکنون در این باره به ایرنا گفت : این برنامه در ساعت پنج عصر روزهای
12، 13 و 14 دی ماه در سالن رحمدل مجتمع خاتم الانبیاء شهر رشت برگزار خواهد شد.
بهنام شهبازی اظهار داشت : شب نخست یعنی 12 دی ماه به نمایش فیلم ' مسافران' و گفت و گو با حضور صفی یزدانیان و فرزام امینصالحی اختصاص دارد.
به گفته وی مخاطبان برنامه ، شب دوم 13 دیماه ، نمایشنامهخوانی 《غروب در دیاری غریب》و گفت و گو با حضور فرزام امینصالحی و ستاره لعل را شاهد خواهند بود .
وی افزود:نقشخوانان این نمایشنامه خوانی به ترتیب ورود: زینب شعبانی (مرشد)، پرتو آقاقلیزاده (دختر)، محمد رسائلی (پهلوان) مجید پتکی (سیاه)،مرتضی زینل (غول) هستند .
وی خاطرنشان کرد: شب سوم 14 دیماه ، فیلم وقتی همه خوابیم》به نمایش گذاشته خواهد شد و امیرحسین سیادت و فرزام امینصالحی سخنرانی خواهند داشت.
علاقهمندان میتوانند با مراجعه به سایت هفتساز به آدرس: www.haftsaz.com برای خرید بلیت اقدام نمایند.
*سیری در کارنامه بیضایی
فرزام امین صالحی منتقد به نام سینما در باره سینمای بیضایی نوشته است: از تلنگری بر شیشهی ذهن«عمو سبیلو» تا مرگ و میلاد دوبارهی«مسافران »؛ از«رگبار » تا «سگ کشی » راهی طولانی از میان تاریکی طی شده است. در این سفر تاریخی، زمان و مکان مفهوم اینجایی و اکنونی خود را از دست می دهند و گذشته و آینده در اکنون استحاله میشوند. انسان در آینه به دیدار منِدرونیاش میرود و در میراث نیاکان شناسنامهی تبارش را بازمییابد.
مردانی از دل دریا قد برمیافرازند و آرامش موقت آب را برهم میزنند. شمشیر خاکخوردهی اجدادی- که در زندگی روزمرهی انسان اکنونی کاربردی ندارد- راحت او را برمیآشوبد. غنچهی یخبستهی روح او اسیر آتش عشق مردی تاریخی میشود و به گُل مینشیند. همزادش را نه در خواب که در بیداری میبیند و همهجا را در جستجوی او زیرِ پا مینهد: در آرشیو فیلمخانهها، در بایگانی ادارهها، در لابلای عتیقهها، در هزارتوی موزهها، در ورقپارهها، و کتیبهها.....
و درونمایهی تلاش این انسان اکنونی، وسوسهای است که مصرف روزانه ندارد و چون چنین است او تنها میماند و میل به گریز از این تنهایی، بر شتاب گامهایش میافزاید و بیگمان او نمیتواند با پای چوبین، گام در این راه نهد و هم از این روی، همگامی با او مستلزم عشق است. عشقی که تنها« جانهای سودایی» میتوانند حامل آن باشند.
معلم روشنفکر«رگبار » میرفت تا دنیایی نو بسازد.«گلرخ کمالی » در«سگکشی » فقط بر آن است که شوهرش را نجات دهد. آرمانگراییِ فردِ آگاهِ رگبار در برابر واقعیتها به شکست میانجامد؛ اما زنی عادی در سگکشی پس از عبور از آزمونهای پیدرپی پوست میاندازد، استحاله میشود و به نوعی خودآگاهی تلخ دست مییابد.
حاصل سالها اندیشهی بیضایی، اشتیاقی سوزان است که به نوعی«برونرفت » از بحران میماند. در شرایطی که« نوفیلمفارسی » ذائقهی تماشاگر را به ابتذال عادت میدهد و« فیلم-جشن-فارسی-وارهای » بینندهی داخلی را رها میکند و میکوشد تا خوراکی باب میل شرقشناسان جهان غرب تدارک ببیند و نوعی شبهعرفان را در بستهبندی عرفان عرضه میکند و با ارائهی تصاویر انتزاعی و باسمهای از طبیعت زیبای شرق(کذا !) عملاً به نوعی رپرتاژ-آگهی سازمان جلب سیاحان بدل میشود، سگکشی سینمای شریف، عمیق و سالم ملی را احیا میکند. بیان صمیمی و پرداخت ماهرانه و قصهی پرکشش سگکشی کاری میکند که فیلم حتی در شهرستانها نیز بیش از یک ماه روی پرده بماند. بیضایی سرانجام در«سگکشی » و«باشو....» راهی پیدا کرده است که سینمای راستین ایران بر معضل تاریخیاش غلبه کند: مخاطب سگکشی و باشو دیگر مخاطب خاص نیست.
بیضایی تفاوت میان مخاطب عام و مخاطب خاص را از میان برمیدارد و این بزرگترین دستاورد او است. درست به همین دلیل اعصاب فیلمفارسینویسها خراب میشود. آخر تا دیروز سینمای بیضایی بفروش نبود و منافع مافیای فیلمفارسی را تهدید نمیکرد اما حالا گیشه را هم فتح میکند. گلرخ کمالی از«هفت خوان » میگذرد تا ناصر معاصر را بازیابد و در پایان درمییابد که«چهرهی انسان معاصر » تنها صورتکی است که در پشت آن از عشق خبری نیست. پس به دنیایی که از آن آمده است بازمیگردد. با آگاهی تلخی که در آن با بیننده سهیم میشود.
*زندگی و آثار استاد
بهرام بیضایی زاده ی پنجم دی 1317 فیلمساز و نمایشنامهنویس و پژوهشگر سرشناس ایرانی است. بیضایی از فیلمسازانِ صاحبسبک و معتبر سینمای ایران و از نویسندگان برجستهٔ ادبیات نوین فارسی بهشمار میرود. نگارش بیش از 40 نمایشنامه و 50 فیلمنامه و انبوهی پژوهش تاریخی و استادی در دانشگاه ،کارگردانی فیلم و نمایش، تدوین فیلم، تهیهٔ فیلم، مقالهنویسی، نگارش داستان و شعر نیز در کارنامه درخشان این استاد مسلم فرهنگ و هنر ایران به چشم می خورد. برخی نمایشنامههای وی به انگلیسی و فرانسوی و آلمانی و عربی و زبانهای دیگری درآمده و در آسیا و اروپا و آمریکای شمالی چاپ و اجرا شدهاست. 10 فیلم بلند و 4 فیلم کوتاه و کمابیش 70 کتاب و نمایشهایی بر صحنههای شهرهای مختلف ایران و خارج از کشور از سال 1341 به بعد کارنامهٔ هنریِ بیضایی را تشکیل میدهد.
*فیلم ها
عمو سیبیلو ، رگبار، سفر، غریبه و مه ، کلاغ ، چریکه ی تارا، مرگ یزدگرد، باشو غریبه ی کوچک ، شاید وقتی دیگر ، مسافران ، گفتگو با باد، سگ کشی ، قالی سخنگو ، وقتی همه خوابیم فیلمهای سا خته شده این استاد بزرگ سینمای ایران هستند.
*نمایش ها
در بین نمایش های بهرام بیضایی نیز می توان به شب هزار و یکم ، آرش ، مجلس شبیه در ذکر مصائب استاد نوید ماکان و همسرش مهندس رخشید فرزین ، طرب نامه ، پهلوان اکبر می میرد ، هشتمین سفر سند باد ، غروب در دیاری غریب ، قصه ی ماه پنهان ، افرا، یا روز میگذرد (، جانا و بلادور (،گزارش ارداویراف ( ،چهارراه ، مترسک ها در شب ، چهار صندوق اشاره کرد.
*بیضایی از نگاه گلستان
ابراهیم گلستان در نامه ای به پرویز جاهد در مورد این هنرمند بزرگ چنین نوشته است: ' بیضائی همهفنحریف است: نویسندهٔ نمایشنامه و نمایش عروسکی، مقالهنویس، نویسندهٔ داستان، کارگردان تئاتر، همچنین منتقد سینمایی بوده و تجربهٔ سینما را در سال 1955 با ساختن فیلمی 8میلیمتری آغاز کردهاست. . . . هر بار و هدف هر چه باشد، این کلّ فرهنگ غنی اوست که به نمایش گذاشته میشود. اسفبار خواهد بود که به هر دلیلی، امروز یا فردا، بیضائی مجبور به سکوت شود: در این صورت ما سینماگری بزرگ را از دست خواهیم داد. '
12، 13 و 14 دی ماه در سالن رحمدل مجتمع خاتم الانبیاء شهر رشت برگزار خواهد شد.
بهنام شهبازی اظهار داشت : شب نخست یعنی 12 دی ماه به نمایش فیلم ' مسافران' و گفت و گو با حضور صفی یزدانیان و فرزام امینصالحی اختصاص دارد.
به گفته وی مخاطبان برنامه ، شب دوم 13 دیماه ، نمایشنامهخوانی 《غروب در دیاری غریب》و گفت و گو با حضور فرزام امینصالحی و ستاره لعل را شاهد خواهند بود .
وی افزود:نقشخوانان این نمایشنامه خوانی به ترتیب ورود: زینب شعبانی (مرشد)، پرتو آقاقلیزاده (دختر)، محمد رسائلی (پهلوان) مجید پتکی (سیاه)،مرتضی زینل (غول) هستند .
وی خاطرنشان کرد: شب سوم 14 دیماه ، فیلم وقتی همه خوابیم》به نمایش گذاشته خواهد شد و امیرحسین سیادت و فرزام امینصالحی سخنرانی خواهند داشت.
علاقهمندان میتوانند با مراجعه به سایت هفتساز به آدرس: www.haftsaz.com برای خرید بلیت اقدام نمایند.
*سیری در کارنامه بیضایی
فرزام امین صالحی منتقد به نام سینما در باره سینمای بیضایی نوشته است: از تلنگری بر شیشهی ذهن«عمو سبیلو» تا مرگ و میلاد دوبارهی«مسافران »؛ از«رگبار » تا «سگ کشی » راهی طولانی از میان تاریکی طی شده است. در این سفر تاریخی، زمان و مکان مفهوم اینجایی و اکنونی خود را از دست می دهند و گذشته و آینده در اکنون استحاله میشوند. انسان در آینه به دیدار منِدرونیاش میرود و در میراث نیاکان شناسنامهی تبارش را بازمییابد.
مردانی از دل دریا قد برمیافرازند و آرامش موقت آب را برهم میزنند. شمشیر خاکخوردهی اجدادی- که در زندگی روزمرهی انسان اکنونی کاربردی ندارد- راحت او را برمیآشوبد. غنچهی یخبستهی روح او اسیر آتش عشق مردی تاریخی میشود و به گُل مینشیند. همزادش را نه در خواب که در بیداری میبیند و همهجا را در جستجوی او زیرِ پا مینهد: در آرشیو فیلمخانهها، در بایگانی ادارهها، در لابلای عتیقهها، در هزارتوی موزهها، در ورقپارهها، و کتیبهها.....
و درونمایهی تلاش این انسان اکنونی، وسوسهای است که مصرف روزانه ندارد و چون چنین است او تنها میماند و میل به گریز از این تنهایی، بر شتاب گامهایش میافزاید و بیگمان او نمیتواند با پای چوبین، گام در این راه نهد و هم از این روی، همگامی با او مستلزم عشق است. عشقی که تنها« جانهای سودایی» میتوانند حامل آن باشند.
معلم روشنفکر«رگبار » میرفت تا دنیایی نو بسازد.«گلرخ کمالی » در«سگکشی » فقط بر آن است که شوهرش را نجات دهد. آرمانگراییِ فردِ آگاهِ رگبار در برابر واقعیتها به شکست میانجامد؛ اما زنی عادی در سگکشی پس از عبور از آزمونهای پیدرپی پوست میاندازد، استحاله میشود و به نوعی خودآگاهی تلخ دست مییابد.
حاصل سالها اندیشهی بیضایی، اشتیاقی سوزان است که به نوعی«برونرفت » از بحران میماند. در شرایطی که« نوفیلمفارسی » ذائقهی تماشاگر را به ابتذال عادت میدهد و« فیلم-جشن-فارسی-وارهای » بینندهی داخلی را رها میکند و میکوشد تا خوراکی باب میل شرقشناسان جهان غرب تدارک ببیند و نوعی شبهعرفان را در بستهبندی عرفان عرضه میکند و با ارائهی تصاویر انتزاعی و باسمهای از طبیعت زیبای شرق(کذا !) عملاً به نوعی رپرتاژ-آگهی سازمان جلب سیاحان بدل میشود، سگکشی سینمای شریف، عمیق و سالم ملی را احیا میکند. بیان صمیمی و پرداخت ماهرانه و قصهی پرکشش سگکشی کاری میکند که فیلم حتی در شهرستانها نیز بیش از یک ماه روی پرده بماند. بیضایی سرانجام در«سگکشی » و«باشو....» راهی پیدا کرده است که سینمای راستین ایران بر معضل تاریخیاش غلبه کند: مخاطب سگکشی و باشو دیگر مخاطب خاص نیست.
بیضایی تفاوت میان مخاطب عام و مخاطب خاص را از میان برمیدارد و این بزرگترین دستاورد او است. درست به همین دلیل اعصاب فیلمفارسینویسها خراب میشود. آخر تا دیروز سینمای بیضایی بفروش نبود و منافع مافیای فیلمفارسی را تهدید نمیکرد اما حالا گیشه را هم فتح میکند. گلرخ کمالی از«هفت خوان » میگذرد تا ناصر معاصر را بازیابد و در پایان درمییابد که«چهرهی انسان معاصر » تنها صورتکی است که در پشت آن از عشق خبری نیست. پس به دنیایی که از آن آمده است بازمیگردد. با آگاهی تلخی که در آن با بیننده سهیم میشود.
*زندگی و آثار استاد
بهرام بیضایی زاده ی پنجم دی 1317 فیلمساز و نمایشنامهنویس و پژوهشگر سرشناس ایرانی است. بیضایی از فیلمسازانِ صاحبسبک و معتبر سینمای ایران و از نویسندگان برجستهٔ ادبیات نوین فارسی بهشمار میرود. نگارش بیش از 40 نمایشنامه و 50 فیلمنامه و انبوهی پژوهش تاریخی و استادی در دانشگاه ،کارگردانی فیلم و نمایش، تدوین فیلم، تهیهٔ فیلم، مقالهنویسی، نگارش داستان و شعر نیز در کارنامه درخشان این استاد مسلم فرهنگ و هنر ایران به چشم می خورد. برخی نمایشنامههای وی به انگلیسی و فرانسوی و آلمانی و عربی و زبانهای دیگری درآمده و در آسیا و اروپا و آمریکای شمالی چاپ و اجرا شدهاست. 10 فیلم بلند و 4 فیلم کوتاه و کمابیش 70 کتاب و نمایشهایی بر صحنههای شهرهای مختلف ایران و خارج از کشور از سال 1341 به بعد کارنامهٔ هنریِ بیضایی را تشکیل میدهد.
*فیلم ها
عمو سیبیلو ، رگبار، سفر، غریبه و مه ، کلاغ ، چریکه ی تارا، مرگ یزدگرد، باشو غریبه ی کوچک ، شاید وقتی دیگر ، مسافران ، گفتگو با باد، سگ کشی ، قالی سخنگو ، وقتی همه خوابیم فیلمهای سا خته شده این استاد بزرگ سینمای ایران هستند.
*نمایش ها
در بین نمایش های بهرام بیضایی نیز می توان به شب هزار و یکم ، آرش ، مجلس شبیه در ذکر مصائب استاد نوید ماکان و همسرش مهندس رخشید فرزین ، طرب نامه ، پهلوان اکبر می میرد ، هشتمین سفر سند باد ، غروب در دیاری غریب ، قصه ی ماه پنهان ، افرا، یا روز میگذرد (، جانا و بلادور (،گزارش ارداویراف ( ،چهارراه ، مترسک ها در شب ، چهار صندوق اشاره کرد.
*بیضایی از نگاه گلستان
ابراهیم گلستان در نامه ای به پرویز جاهد در مورد این هنرمند بزرگ چنین نوشته است: ' بیضائی همهفنحریف است: نویسندهٔ نمایشنامه و نمایش عروسکی، مقالهنویس، نویسندهٔ داستان، کارگردان تئاتر، همچنین منتقد سینمایی بوده و تجربهٔ سینما را در سال 1955 با ساختن فیلمی 8میلیمتری آغاز کردهاست. . . . هر بار و هدف هر چه باشد، این کلّ فرهنگ غنی اوست که به نمایش گذاشته میشود. اسفبار خواهد بود که به هر دلیلی، امروز یا فردا، بیضائی مجبور به سکوت شود: در این صورت ما سینماگری بزرگ را از دست خواهیم داد. '

